Ngày 13/4/2026, Công ty Cổ phần Tư vấn Năng lượng và Môi trường (VNEEC) đã phối hợp cùng Vụ Pháp Chế (Bộ Tài chính) và Chương trình Đối tác chuyển dịch năng lượng Đông Nam Á (ETP), Văn phòng Dịch vụ Dự án Liên hợp quốc (UNOPS) tổ chức Khóa đào tạo “Tuyên truyền, phổ biến chính sách, quy định pháp luật về xây dựng thị trường các-bon trong nước”.
Sự kiện nằm trong khuôn khổ dự án hỗ trợ kỹ thuật “Nâng cao năng lực cho Bộ Tài chính trong nghiên cứu mô hình và chuẩn bị vận hành thử nghiệm sàn giao dịch tín chỉ các-bon tại Việt Nam”, hướng đến mục tiêu hỗ trợ cán bộ Bộ Tài chính trong việc triển khai sàn giao dịch các-bon trong nước giai đoạn thí điểm 2025-2028.
Nội dung đào tạo tập trung vào việc cập nhật và phổ biến các quy định pháp luật liên quan về hàng hóa giao dịch và lộ trình phát triển thị trường; tổng quan khung pháp lý và mô hình sàn giao dịch các-bon trong nước; hệ thống giao dịch tại Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội; cùng với kinh nghiệm quốc tế về cơ chế trao đổi hạn ngạch phát thải (ETS). Khóa đào tạo đã diễn ra thành công tốt đẹp, thu hút sự quan tâm và tham dự của hơn 150 đại biểu, bao gồm đại diện các cơ quan quản lý, tổ chức nghiên cứu, các doanh nghiệp, chuyên gia trong nước và quốc tế.
Ảnh: Bà Vũ Thị Châu Quỳnh – Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Tài chính
Phát biểu khai mạc, bà Vũ Thị Châu Quỳnh – Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Tài chính nhấn mạnh, trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, Việt Nam đã chủ động tham gia các cam kết quốc tế như Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu, Nghị định thư Kyoto và Thỏa thuận Paris, đồng thời đặt mục tiêu đạt phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 tại Hội nghị COP26. Song song với đó, Chính phủ cũng triển khai các chính sách thích ứng quyết liệt, trọng tâm là gắn liền phát triển kinh tế với ứng phó biến đổi khí hậu trong giai đoạn 2026 – 2030.
Đại diện UNOPS, ông John Robert Cotton – Phó Giám đốc ETP đánh giá cao vai trò lãnh đạo và sự phối hợp chặt chẽ của Bộ Tài chính trong quá trình triển khai dự án. Ông khẳng định, việc phát triển thị trường các-bon không chỉ là nhiệm vụ quốc gia mà còn đóng góp quan trọng vào nỗ lực ứng phó biến đổi khí hậu toàn cầu. Thay mặt ETP, ông cam kết sẽ tiếp tục đồng hành cùng Bộ Tài chính trong việc xây dựng hệ thống vận hành sàn giao dịch tín chỉ các-bon đồng bộ, đảm bảo đúng lộ trình ngay từ giai đoạn thí điểm.
Ảnh: ông John Robert Cotton – Phó Giám đốc ETP, UNOPS
Trình bày về hàng hóa và lộ trình phát triển thị trường, ông Phạm Nam Hưng – đại diện Phòng Thị trường các-bon, Cục Biến đổi khí hậu, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chia sẻ, thị trường sẽ tập trung giao dịch hạn ngạch phát thải và tín chỉ các-bon, với 110 cơ sở lớn thuộc ngành nhiệt điện, thép, xi măng đã được phân bổ hơn 500 triệu tấn hạn ngạch. Đặc biệt, Việt Nam cho phép doanh nghiệp dùng tín chỉ các-bon để bù trừ tới 30% lượng phát thải vượt mức và mở rộng cơ chế trao đổi quốc tế theo Nghị định 112/2026/NĐ-CP, tạo điều kiện linh hoạt và khuyến khích doanh nghiệp chủ động đổi mới công nghệ để thích ứng với xu hướng siết chặt hạn ngạch trong tương lai.
Ảnh: Ông Phạm Nam Hưng – đại diện Phòng Thị trường các-bon, Cục Biến đổi khí hậu, Bộ Nông nghiệp và Môi trường
Bên cạnh đó, ông Đỗ Thanh Lâm – đại diện Vụ Pháp chế, Bộ Tài chính đã trình bày tổng quan về khung pháp lý cho sàn giao dịch các-bon, xoay quanh Nghị định 29/2026/NĐ-CP và các văn bản liên quan. Sàn giao dịch sẽ được thiết lập trên nền tảng hạ tầng sẵn có của thị trường chứng khoán. Cụ thể, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội sẽ tổ chức giao dịch, trong khi Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VDSC) đảm nhiệm vai trò lưu ký và thanh toán. Các chủ thể chính tham gia bao gồm doanh nghiệp trao đổi hạn ngạch, nhà đầu tư tín chỉ các-bon và các tổ chức trung gian như công ty chứng khoán.
Ảnh: Ông Đỗ Thanh Lâm – đại diện Vụ Pháp chế, Bộ Tài chính
Theo bà Nguyễn Thị Thu Hà, Giám đốc phòng Thị trường chứng khoán phái sinh, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội, để tham gia sàn, các doanh nghiệp bắt buộc phải có mã số thuế và hoàn tất đăng ký trên Hệ thống đăng ký quốc gia. Nhờ tận dụng hạ tầng chứng khoán sẵn có, các chủ thể có thể sử dụng ngay tài khoản chứng khoán hiện có để giao dịch theo nguyên tắc: phải có đủ tiền khi đặt lệnh mua và đủ hàng hóa (hạn ngạch/tín chỉ) khi đặt lệnh bán. Bà Hà cũng khẳng định, mặc dù sử dụng chung nền tảng công nghệ nhưng thị trường các-bon và thị trường chứng khoán sẽ được quản lý tách biệt rõ ràng, nhằm đảm bảo tính chuyên biệt và minh bạch tối đa cho các bên tham gia.
Ảnh: Bà Nguyễn Thị Thu Hà, Giám đốc phòng Thị trường chứng khoán phái sinh, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội
Đáng chú ý, bà Đặng Hồng Hạnh – Trưởng nhóm tư vấn, Đồng sáng lập, Giám đốc Điều hành VNEEC đã trình bày chi tiết về lộ trình tham gia thị trường các-bon cho doanh nghiệp, nhấn mạnh vai trò then chốt của hệ thống đo đạc – báo cáo – thẩm định (MRV) cùng việc thiết lập tài khoản trên hệ thống đăng ký quốc gia như những điều kiện tiên quyết để vận hành thị trường. Bà khuyến nghị doanh nghiệp cần thực hiện một bước chuyển đổi tư duy quan trọng: không chỉ coi việc tuân thủ hạn ngạch là nghĩa vụ hành chính, mà cần nhìn nhận hạn ngạch và tín chỉ các-bon như một loại tài sản tài chính thực sự. Việc tối ưu hóa loại tài sản này thông qua các chiến lược giảm phát thải và đầu tư công nghệ không chỉ giúp doanh nghiệp giảm chi phí tuân thủ mà còn mở ra cơ hội thu lợi nhuận từ việc giao dịch trên sàn.
Ảnh: Bà Đặng Hồng Hạnh, Trưởng nhóm tư vấn, Đồng sáng lập, Giám đốc Điều hành VNEEC
Bên cạnh khung pháp lý mới nhất, khóa đào tạo cũng mở rộng góc nhìn quốc tế thông qua các bài học thực tiễn về công cụ ổn định thị trường, cơ chế giám sát và quản trị rủi ro trên sàn giao dịch từ những thị trường các-bon tiên phong của Liên minh châu Âu, Vương quốc Anh và Trung Quốc.
Tại phiên thảo luận cuối chương trình, các đại biểu đã cùng trao đổi về thách thức thực tế trong quá trình triển khai sàn giao dịch các-bon, đặc biệt là mức độ sẵn sàng của doanh nghiệp, tính đồng bộ của hạ tầng thị trường và cơ chế phối hợp liên ngành giữa các cơ quan quản lý.
Khóa đào tạo là hoạt động thiết thực góp phần nâng cao năng lực cho cơ quan quản lý và các chủ thể thị trường, đồng thời tạo tiền đề vững chắc thúc đẩy quá trình vận hành thí điểm sàn giao dịch tín chỉ các-bon tại Việt Nam trong giai đoạn tới. Với vai trò là đơn vị tư vấn kỹ thuật, VNEEC sẽ tiếp tục đồng hành cùng các bên liên quan và doanh nghiệp trong việc nhận diện các vướng mắc, cũng như nghiên cứu và đề xuất giải pháp, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” của quốc gia.
159 views, 159
Tags:
Bài viết liên quan